Bạn đang muốn tự làm logo cho shop, dự án hay thương hiệu cá nhân? Điều đầu tiên chúng tôi muốn nói là: logo tốt thường không phải logo cầu kỳ nhất. Logo tốt là logo đơn giản, dễ nhớ, và dùng được ở mọi kích thước lẫn môi trường. Dưới đây là 10 kinh nghiệm chúng tôi đúc kết sau nhiều năm làm việc với đủ loại khách hàng.
Trước khi đi vào 10 kinh nghiệm, bạn cần biết mình đang chọn theo tiêu chí nào
Có rất nhiều lời khuyên về logo trên mạng, nhưng nhiều lời khuyên chỉ đúng trong một hoàn cảnh cụ thể. Vì vậy, chúng tôi chọn 10 kinh nghiệm theo ba tiêu chí: thực tế, áp dụng được ngay, và có lý do rõ ràng để bạn tự kiểm tra lại.
Bài này phù hợp nhất với người làm nội dung đa phương tiện, chủ thương hiệu nhỏ, hoặc người đang tự làm logo lần đầu. Nếu bạn đang làm một thương hiệu lớn cần bộ nhận diện đầy đủ, hãy đọc thêm phần sau cùng để biết khi nào nên thuê người làm.
Kinh nghiệm 1-3: Nền tảng trước khi vẽ bất kỳ nét nào
Nhiều người mở phần mềm và vẽ ngay, rồi mới nghĩ thương hiệu của mình làm gì. Chúng tôi đã thấy cách làm này lặp đi lặp lại và thường phải làm lại từ đầu.
Kinh nghiệm đầu tiên là xác định rõ thương hiệu làm gì, khách hàng là ai, và bạn muốn họ cảm thấy gì khi nhìn thấy logo. Một quán cà phê muốn gợi sự ấm áp sẽ đi theo hướng rất khác với một công ty kế toán muốn gợi sự tin cậy. Logo không tự nói được điều đó nếu bạn chưa biết mình muốn nói gì.
Kinh nghiệm thứ hai là xem logo của đối thủ trước khi làm. Lý do đơn giản: nếu logo của bạn trông giống logo đang có sẵn trong cùng ngành, khách hàng sẽ khó phân biệt và dễ nhầm lẫn. Bạn không cần sao chép ý tưởng, chỉ cần tránh trùng màu chủ đạo và trùng hình dạng chính.
Kinh nghiệm thứ ba là ghi lại tiêu chí chọn ngay từ đầu, để sau này dễ so sánh các phương án. Bạn có thể tham khảo một số nguyên tắc về bố cục trong bài 8 phương pháp sắp xếp bố cục trong thiết kế cần phải biết. Lưu ý: mỗi ngành có quy ước riêng, nên bạn cần kiểm chứng thêm với ngành của mình, đừng coi lời khuyên chung là tuyệt đối.
Kinh nghiệm 4-6: Hình dạng và màu sắc quyết định bạn có nhớ được logo hay không
Đây là phần nhiều người tốn thời gian nhất. Cái khó là logo càng nhiều chi tiết thì càng khó nhớ, và càng khó in ấn ở kích thước nhỏ.
Kinh nghiệm thứ tư: ưu tiên hình khối đơn giản. Một hình tròn, một hình vuông hoặc một chữ cái kết hợp với một biểu tượng đơn giản thường dễ nhận diện hơn hàng chục chi tiết nhỏ. Hãy thử đếm xem bạn có thể vẽ lại logo từ trí nhớ sau 5 phút không. Nếu không, logo đang quá phức tạp.
Kinh nghiệm thứ năm: giới hạn màu chính trong khoảng 2-3 màu. Nhiều màu đẹp trên màn hình không có nghĩa là đẹp khi in trên bao bì hay biển hiệu. Khi số màu tăng lên, chi phí in cũng tăng và độ đồng nhất khó giữ hơn.
Kinh nghiệm thứ sáu là thử logo đen trắng trước. Đây là bước chúng tôi luôn yêu cầu. Nếu logo chỉ nhận ra được nhờ màu sắc, nghĩa là nó chưa đủ mạnh về hình dạng. Logo đen trắng còn giúp bạn dùng được trên fax, báo đen trắng, hay con dấu.
Chọn bảng màu theo ngành cũng quan trọng. Bạn có thể tham khảo cách làm trong các bài về màu sắc cho nội dung học tập trên site, nhưng hãy nhớ mục tiêu là hợp với thương hiệu của bạn, không phải chạy theo xu hướng nhất thời.
Kinh nghiệm 7-8: Kiểm thử logo ở những kích thước mà khách hàng thực sự gặp
Một logo đẹp trên màn hình thiết kế 27 inch có thể trở thành một đốm mờ khi hiển thị ở biểu tượng trình duyệt. Đó là lý do chúng tôi luôn kiểm thử ở nhiều kích thước.
Kinh nghiệm thứ bảy: thử logo ở kích thước rất nhỏ, khoảng 16px cho favicon, rồi tới ảnh đại diện mạng xã hội, rồi tới biển hiệu lớn. Nếu ở 16px không đọc được chữ hay không nhận ra hình, bạn nên đơn giản hóa thêm. Đây là lỗi rất phổ biến mà người mới hay bỏ qua.
Kinh nghiệm thứ tám: kiểm tra trên nền sáng, nền tối và nền ảnh phức tạp. Một logo màu đen sẽ biến mất trên nền đen nếu bạn không chuẩn bị phiên bản đảo màu. Điều này giải thích vì sao bộ logo chuyên nghiệp thường có ít nhất hai phiên bản màu.
Lưu ý: bạn cần tự kiểm tra thực tế trên điện thoại và máy tính của mình, vì mỗi thiết bị hiển thị màu khác nhau. Đừng chỉ tin vào màn hình thiết kế.
Kinh nghiệm 9-10: Bàn giao và bảo quản file để dùng được lâu dài
Đây là kinh nghiệm mà nhiều người không nghĩ tới cho đến khi cần in lại logo sau hai năm và không tìm thấy file gốc.
Kinh nghiệm thứ chín: xuất đủ các định dạng cần thiết. Thường gồm SVG hoặc file vector để chỉnh sửa và in lớn, PNG nền trong suốt để dùng trên web, PDF để gửi in ấn, và bản màu CMYK cho in offset cùng bản RGB cho màn hình.
Kinh nghiệm thứ mười: lưu file gốc dạng vector và ghi chú lại font chữ, mã màu, khoảng cách giữa các thành phần. Nếu logo dùng font trả phí, hãy ghi rõ bản quyền để tránh rắc rối về sau. Khi cần chỉnh sửa phần đồ họa phức tạp, bạn có thể tìm hiểu thêm về cách dùng phần mềm trong bài Hướng dẫn sử dụng phần mềm sáng tạo nội dung cho người mới.
Sai lầm thường gặp và cách sửa, nhìn nhanh qua một bảng
Dưới đây là những sai lầm chúng tôi gặp nhiều nhất. Chúng tôi không đưa số liệu cụ thể vì chưa có nguồn kiểm chứng, bạn nên tự đối chiếu với tình huống của mình.
| Sai lầm | Hậu quả thực tế | Cách sửa | Ai dễ mắc phải |
|---|---|---|---|
| Logo quá nhiều chi tiết | Khó nhớ, mờ khi thu nhỏ | Lược bớt, giữ hình chính | Người tự làm lần đầu |
| Dùng quá nhiều màu | In ấn đắt, khó đồng nhất | Giới hạn 2-3 màu | Chủ shop nhỏ |
| Không có bản đen trắng | Không dùng được trên nhiều chất liệu | Thử bản đen trắng ngay từ đầu | Người chỉ làm trên màn hình |
| Quên file vector gốc | Không in lớn được, phải làm lại | Lưu file SVG hoặc vector | Ai dùng logo lâu năm |
Khi nào nên tự làm logo và khi nào nên thuê người làm
Không phải lúc nào tự làm cũng là lựa chọn sai. Nếu bạn là doanh nghiệp rất nhỏ, đang làm dự án thử nghiệm, hoặc ngân sách còn hạn hẹp, tự làm là hợp lý, miễn là bạn áp dụng các kinh nghiệm ở trên.
Ngược lại, nên thuê người làm khi thương hiệu đã có kế hoạch mở rộng, cần bộ nhận diện đầy đủ gồm danh thiếp, bao bì, website và đồng phục. Lúc này, một logo làm vội có thể trở thành gánh nặng khi bạn phải thay đổi toàn bộ hệ thống. Nếu bạn đang tìm đơn vị hỗ trợ thiết kế nhận diện thương hiệu tại Việt Nam, bạn có thể tham khảo thêm các dịch vụ và địa chỉ uy tín tại stjohnchurchnj.com, đồng thời xem các bài viết về bộ nhận diện thương hiệu gồm những gì ngoài logo để biết mình cần làm gì.
Câu hỏi thường gặp khi tự làm logo
Logo nên có bao nhiêu màu là hợp lý?
Thông thường, 2 đến 3 màu chính là đủ cho đa số thương hiệu nhỏ. Điều quan trọng không phải là con số, mà là logo vẫn nhận ra được khi chỉ còn một màu.
Có cần đăng ký bản quyền logo không?
Logo có thể được bảo hộ như nhãn hiệu khi đăng ký với cơ quan có thẩm quyền. Thủ tục và phạm vi bảo hộ bạn nên hỏi trực tiếp đơn vị tư vấn sở hữu trí tuệ để có thông tin chính xác và cập nhật.
Logo đơn giản có bị nhàm chán không?
Không hẳn. Logo đơn giản giúp khách hàng nhớ nhanh hơn. Sự khác biệt đến từ cách bạn chọn màu, tỷ lệ và cách kể câu chuyện thương hiệu phía sau logo.
Nên dùng phần mềm nào cho người mới?
Bạn có thể bắt đầu với các phần mềm vector như Adobe Illustrator hoặc các lựa chọn miễn phí tương đương. Hãy chọn công cụ bạn có thể học đều đặn và dùng lâu dài, đồng thời luôn sử dụng phần mềm có bản quyền hợp pháp.
Làm sao biết logo đã đủ tốt để dùng lâu dài?
Hãy kiểm tra lại theo 3 câu hỏi: logo có nhớ được sau vài giây nhìn không, có dùng được ở kích thước nhỏ nhất không, và có hoạt động tốt trên nền sáng lẫn nền tối không. Nếu cả ba đều ổn, bạn có thể yên tâm sử dụng.
Cuối cùng, chúng tôi khuyên bạn nên bắt tay làm ngay một phiên bản đơn giản, dùng thử trong vài tuần rồi mới chốt. Logo không cần hoàn hảo ngay từ đầu, nhưng nên đủ tốt để không phải đổi lại sau này.